دیده‌بانی علمی کووید 19 حوزه علوم پزشکی


 
قسمت 45: نقش حشرات در انتقال بیماری کووید-۱۹
    دکتر مریم کمالی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه حشره شناسی پزشکی
  • 7 مهر 1399
  • دریافت گزارش

ویروس‌های مختلفی میتوانند از طریق بندپایان به انسان منتقل شوند. به طور کلی به ویروس‌هایی که توسط بندپایان به انسان منتقل میشود آربوویروس Arbovirus می گویند. پشه‌ها و کنه‌ها از جمله مهمترین ناقلین بیماریهای ربوویروسی هستند و از طریق خونخواری ویروس را به انسان منتقل میکنند.

قسمت 44: دارو درمانی بیماری کووید-۱۹ (شماره دوم)
    دکتر محمد جوان،دکتر محمد حسین پورغلامی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه فیزیولوژی
  • 22 شهریور 1399
  • دریافت گزارش

تحقیقات گسترده ای در مراکز پژوهشی سراسر جهان در حال انجام است، اما تاکنون هیچ داروی اختصاصی ضدویروس برای درمان این بیماری معرفی نگردیده است. یکی از رویکردهای محققان و پزشکان برای درمان این بیماری، ، استفاده از داروهای تأیید شدهای است که سالها برای درمان بیماریهای التهابی و ویروسی استفاده میشدند.

قسمت 43: تأثیر فرهنگ بر رفتارهای مؤثر بر پیشگیری و کنترل کووید-۱۹
    دکتر فضل الله غفرانی پور، دکتر حسن شهبازی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت
  • 11 شهریور 1399
  • دریافت گزارش

حفظ فاصله جسمی و اجتماعی از افراد بالقوه آلوده یکی از مهمترین راههای مهار شیوع بیماری است که فرهنگ و محیط نقش مهمی در چگونگی پایداری چنین تغییر رفتارهایی ایفا میکنند شیوه های برقراری ارتباط که ریشه در فرهنگ جوامع دارد نظیر دست دادن یا روبوسی کردن بر گسترش ویروسها و باکتریها اثر دارد و فرهنگ حتی در مواجهه با غربالگری زودرس و درمان کووید-19نیز میتواند نقش داشته باشد.

قسمت 42: فعالیت بدنی مادران باردار در زمان شیوع بیماری کووید 19
    دکتر مهدیه ملانوری، دکتر معصومه هلالی زاده
  • دانشکده علوم انسانی، گروه فیزیولوژی ورزش
  • 22 مرداد 1399
  • دریافت گزارش

زنان باردار از جمله گروههای پرخطر جامعه از لحاظ ابتلا به بیماری کووید-19 میباشند؛ چرا که به طور کلی در دوران بارداری با توجه به افزایش فشار وارده بر دستگاه تنفسی ناشی از بالا آمدن پرده دیافراگم، عمل تنفس به ویژه در سه ماهه سوم بارداری با اختلال نسبی همراه است.

قسمت 41: راهکارهای سلامت الکترونیک جهت مدیریت کووید-۱۹: سرویس‌های سلامت مبتنی بر تلفن همراه
    دکتر رضوان رحیمی، دکتر علی اصغر صفایی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه انفورماتیک پزشکی
  • 14 مرداد 1399
  • دریافت گزارش

همه گیری بیماری کووید-۱۹ فرصتی فراهم نمود تا محققان انفورماتیک پزشکی در سراسر دنیا تاثیر مثبت فرایندهای دیجیتال در ارتقاء سلامت جامعه را به درستی به نمایش بگذارند. از آغاز شیوع بیماری کووید-۱۹ تا به امروز اپلیکیشنهای سلامت بسیاری برای مقابله با کووید-۱۹ توسط دولتها، شرکتها و انجمنهای علمی مختلف در دسترس کاربران قرار گرفته است.

قسمت 40: کووید ۱۹ و ورزش های مناسب زانو در زمان حضور طولانی مدت در خانه
    دکتر صدیقه سادات طوافیان، دکتر کامبیز کریم زاده، دکتر پرویز یزدان پناه
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت
  • 12 مرداد 1399
  • دریافت گزارش

با توجه به اینکه در زمان پاندمی کروناویروس جدید حضور در منزل و حفظ فا صله فیزیکی به عنوان بهیرین راه برای مقابله با شیوع این ویروس و قطع کننده زنجیره انتقال آن میباشد، بیماران مبتلا به زانو درد از جمله افرادی هستند که در دوران خانه نشینی به دلیل پاندمی کووید -19 نیازمند انجام حرکات ورزشی مناسب جهت کاهش درد میباشندانجام تمرینات ورزشی میتواند سبب تقویت سیستم ایمنی بدن در مقابله با این ویروس باشد.

قسمت 39: راهکارهای سلامت الکترونیک جهت مدیریت کووید-۱۹: هوش مصنوعی
    دکتر علی اصغر صفایی، دکتر رضوان رحیمی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه انفورماتیک پزشکی
  • 30 تیر 1399
  • دریافت گزارش

صنعت سلامت به دنبال فنآوری های جدید برای نظارت و کنترل شیوع همه گیری کووید-19 است. هوش مصنوعی (AI )یکی از فنآوریهایی است که کاربردهای آن در سلامت در چند دهه اخیر مورد توجه بسیاری قرار گرفته است و بخش بزرگی از پژوهشهای سلامت الکترونیک را به خود اختصاص داده است.

قسمت 38: سواد سلامت در بیماری کووید-۱۹
    دکتر فاطمه زارعی
  • دانشکده علوم پزشکی، آموزش بهداشت و ارتقای سلامت
  • 21 تیر 1399
  • دریافت گزارش

از آنجایی‌ که در حال حاضر واکسنی برای بیماری کووید-19 معرفی نگردیده است، بهترین راه برای پیشگیری از این بیماری و کنترل شیوع آن، به رفتارهای افراد در پیروی از توصیه‌های بهداشتی وابسته است .سطح سواد سلامت افراد تاثیر به سزایی بر شناخت علائم بیماری کووید-19 ،انجام رفتارهای پیشگیرانه از این بیماری و یافتن اطلاعات درست در مورد آن دارد. سواد سلامت به توانایی خواندن، درک‌ کردن و عمل کردن به توصیه‌های بهداشتی و سلامتی اطلاق میگردد.

قسمت 37: استفاده از آنتی بادی مونوکلونال در درمان کووید-۱۹
    دکتر محسن رضایی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه سم‌شناسی
  • 16 تیر 1399
  • دریافت گزارش

اگرچه تلاش‌های بسیاری برای تولید دارو یا واکسن برای کروناویروس انجام شده است؛ اما هنوز درمان قطعی برای مقابله با عفونت ناشی از کروناویروس وجود ندارد. با این وجود برخی از داروها بر روی بیماران نتایج مثبت داشته است و برخی نیز در مرحله مطالعات آزمایشگاهی و بالینی هستند. آنتی بادی‌های مونوکلونال می‌توانند نقش مؤثری در جلوگیری از واکنش‌های شدید و غیرطبیعی در بیماران مبتلا به کووید-19 داشته باشند.

قسمت 36: رفتارهای بهداشتی و ورزش‌های ساده برای پیشگیری از گردن درد در پاندمی کووید-۱۹
    دکتر صدیقه السادات طوافیان، دکتر سحر بوذری
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه آموزش بهداشت و فیزیوتراپی
  • 9 تیر 1399
  • دریافت گزارش

در پی شیوع کرونا ویروس جدید و اجبار برای انجام فعالیت‌ها و سرگرمی‌ها در فضای محدود خانه مانند کارکردن طولانی‌ مدت پشت‌ میز بدون تغییر وضعیت بدنی،تماشای تلویزیون و یا استفاده طولانی مدت از تلفن همراه با وضعیت‌های نادرست بدنی، فرد را مستعد ابتلا به گردن درد می‌نماید.

قسمت 35: استراتژی‌های سلامت محور در پیشگیری از خشونت علیه زنان در دوران کووید-۱۹

خشونت علیه زنان و دختران یک مشکل عمده بهداشت عمومی و نقض حقوق زنان است که با شیوع بیماری کووید-۱۹ و ضرورت فاصله‌گذاری اجتماعی و حضور طولانی مدت در خانه، افزایش یافته است. فشارهای روحی و روانی در خانه، از بین رفتن معیشت و درآمد زنان، دسترسی محدود به خدمات اساسی، عدم توانایی خروج از شرایط نامناسب، انزوای اجتماعی، محصور کردن زنان در خانه توسط شریک زندگی با سابقه‌ی خشونت از جمله‌ی این خطرات می‌باشد.

قسمت 34: پنومونی‌های باکتریایی و ویروسی و تفاوت آنها با پنومونی کووید-19

پنومونی‌ها بر اساس نوع عامل ایجادکننده و محل عفونت طبقه‌بندی می‌شوند. علائم و نشانه‌های پنومونی با توجه به عامل ایجادکننده آن، از خفیف تا شدید متفاوت است. تنگی نفس، سرفه (ممکن است همراه خلط باشد)، درد قفسه سینه هنگام تنفس و سرفه، سرگیجه ، گیجی یا تغییر سطح هوشیاری (در افراد بالای 65 سال)، خستگی، تب، لرز، تعریق، تهوع، استفراغ و اسهال از علائم شایع پنومونی می‌باشد.

قسمت 33: کووید-۱۹ و خدمات شهری

با اعلام شیوع کروناویروس جدید در کشور، سلسله اقدامات فراوانی در حوزه مدیریتی-اجرایی آغاز گردید؛ افکار عمومی با جدیت بیشتری روند کووید-۱۹ را پیگیری نمود و نیازهای جدیدی در زمینه اقلام بهداشت فردی، تجهیزات حفاظت فردی و تجهیزات تخصصی در حوزه تشخیصی، پیشگیری، درمانی و مصون‌سازی بوجود آمد.

قسمت 32: اثر داروهای ضدپرفشاری خون در کووید-۱۹

پرفشاری خون به‌عنوان قاتل خاموش شناخته می‌شود و عامل اصلی مرگ زودرس در سراسر جهان است. سازمان بهداشت جهانی بیان می‌کند که پرفشاری خون به طور معناداری سبب افزایش بیماری‌های مغزی، قلبی و کلیوی می‌شود.

قسمت 31: کاربرد درمانی سلول بنیادی مزانشیمی در کووید-۱۹

امروزه سلول‌های بنیادی مزانشیمی کاربرد رو به گسترشی در درمان بیماری‌های حاصل از عملکرد نادرست سیستم ایمنی نظیر بیماری‌های خودایمن، بیماری‌های التهابی مزمن و عفونت‌ها به عهده گرفته‌اند. اگرچه اثربخشی استفاده از این سلول‌ها صد درصد نیست، اما به دلیل نتایج امیدوارکننده‌ای که در کارآزمایی‌های بالینی عفونت‌های شایع انگلی، باکتریایی و ویروسی داشتند، کاندیدای مناسبی در درمان بیماری‌های نوظهور مانند کووید-۱۹محسوب می‌شوند .

قسمت 30: چالش‌های دارودرمانی بیماری کووید-۱۹

با توجه به ساختار ویروس و رفتار آن در بدن انسان، در دو راهبرد کلی جای می‌گیرند: هدف راهبرد برون‌سلولی حذف ویروس در بیرون سلول و یا جلوگیری از ورود آن به داخل سلول می‌باشد و راهبرد درون‌سلولی با هدف جلوگیری از آلوده شدن سلول و تکثیر ویروس پیگیری می‌شود.

قسمت 29: توانبخشی از راه دور در پاندمی کووید-۱۹
    دکتر صدیقه کهریزی، دکتر گیتی ترکمان
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه فیزیوتراپی
  • 7 خرداد 1399
  • دریافت گزارش

فیزیوتراپی سیستم تنفسی برای مبتلایان به کووید-۱۹ چه آن‌ها که در بیمارستان بستری هستند و شرایط حاد بیماری را پشت سر نهاده‌اند و چه آنهایی‌که در خانه تحت مراقبت هستند، الزم و ضروری می‌باشد. این بیماران حتی در دوران ریکاوری نیازمند انجام تمرینات تنفسی برای بهبود اکسیژن‌رسانی، تهویه ریوی و عملکرد تنفسی مناسب برای انجام فعالیت‌های روزانه می‌باشند.

قسمت 28: بررسی گسترش جهش در ژنوم کرونا ویروس جدید

کروناویروس‌ها دارای بزرگترین ژنوم در میان تمام ویروس‌های RNA دار انسانی (27 تا 32 کیلوباز) می‌باشند. ژنوم SARS-CoV-2 پروتئین‌های ساختمانی شامل چهار پروتئین مهم S ،E ،M ،N و مجموعه‌ای از پروتئین‌های فرعی را کد می‌کند.

قسمت 27: زیست‌شناسی مولکولی کووید-۱۹
    دکتر سیدجواد مولا، دکتر مروارید ساعی‌نسب، علیرضا اشرفی، مهشید مشکانی، الهام سلحشور
  • دانشکده علوم زیستی، گروه ژنتیک مولکولی
  • 3 خرداد 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

کروناویروس دارای یک RNA ژنومی شامل 29891 نوکلئوتید بوده که پروتئین‌های (S (Spike) ،E (Envelop ، (M (Membrane و (N (Nucleocapsid را کد می‌نماید. این چهار پروتئین، پروتئین‌های ساختاری بوده و برای ساختن ذرات ویروسی مورد نیاز هستند.

قسمت 26: راهنمای تهیه محلول‌های ضدعفونی از وایتکس
    دکتر سید غلامرضا موسوی، دکتر عباس رضایی، دکتر سکینه شکوهیان، دکتر محسن حیدری
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه بهداشت محیط
  • 1 خرداد 1399
  • دریافت گزارش

فعالیت میکروب‌کشی هیپوکلریت سدیم رقیق‌شده به غلظت اسید هیپوکلرو (HOCl )بستگی دارد، که آن‌هم متأثر از pH محلول می‌باشد. هیپوکلریت سدیم با عبور از دیواره و غشای سلول میکروبی وارد سیتوپلاسم سلول می‌شود و در آنجا تولید یون هیپوکلریت می‌نماید، این یون سبب توقف ترشح آنزیم‌های مورد نیاز جهت رشد میکروارگانیسم می‌شود. علاوه براین، هیپوکلریت به غشای سلولی و DNA نیز صدمه وارد کرده و همچنین باعث تولید گونه‌های استرس اکسیداتیو در سلول می‌شود که مجموع این عوامل منجر به مرگ میکروارگانیسم خواهند شد.

قسمت 25: بیماری کووید-۱۹ و سرطان‌های شایع زنان
    دکتر نجمه تهرانیان، دکتر شهیده جهانیان، دکتر لیدا مقدم بنائم
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه بهداشت باروری و مامایی
  • 20 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش

در زمان همه‌گیری بیماری کووید-19 ،توصیه‌های جدیدی برای مدیریت جراحی بیماران مشکوک یا مبتلا به کووید-19 منتشر شده است. بر اساس آن،کلیه جراحی‌های غیرضروری و خدمات سرپایی به تعویق افتاده‌اند و صرفاً موارد ضروری مانند جراحی‌های مربوط به اندیکاسیون انکولوژی می‌توانند اجرا شوند.

قسمت 24: علت بروز انواع شدید و خفیف کووید-۱۹

یکی از موضوعات قابل توجه در مورد افراد مبتلا شده به کووید-۱۹ این است که چرا اثرات عفونت در گروهی از بیماران شدید و تهدیدکننده‌ی زندگی آنها می‌باشد در حالی‌که برخی دیگر هیچ علامتی ندارند و یا بیماری را در سطح خفیف تجربه می‌کنند. به عبارت دیگر، چرا تعدادی معدودی از افراد که کاملاً سالم به نظر می‌رسند و نقصی در سیستم ایمنی ندارند، در مقابل عفونت‌ها آسیب‌پذیرتر می‌باشند؟

قسمت 23: مروری بر انعقاد خون در بیماران کووید-۱۹
    دکتر صادق باباشاه، دکتر فاطمه رهبری زاده
  • دانشکده علوم زیستی، گروه ژنتیک و مرکز تحقیقات وتوسعه زیست فناوری
  • 26 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

سیستم انعقادی می‌تواند با ویروس‌های مختلف فعال شود. در طی شیوع SARS-Cov در سال 2003 ،که با عوارض و مرگ و میر حتی ببالاتر از کووید-19 همراه بود، آسیب اندوتلیال عروق ریوی کوچک و متوسط همراه با انعقاد داخل عروقی منتشر (DIC) ترومبوز ورید عمقی و آمبولی ریوی منجر به انفارکتوس ریوی می‌شد. با توجه به شباهت بین SARS-CoV و SARS-CoV-2 ،عوارض مشابه ترومبوتیکی در بیماران مبتلا به کووید-19 وجود دارد.

قسمت 22: بیماری کووید، سیستم تولید مثلی و درمان ناباروری

اطلاعات کنونی حاکی از آن است که این ویروس بر سیستم تولید مثل زنان تأثیر چندانی ندارد. اگرچه گیرنده ACE2 ممکن است در سیستم تناسلی زنان وجود دا شته باشد، اما مطالعات بافت شناسی و ژنتیک بر روی تعدادی از بانوان مبتلا نشان داد که RNAی این ویروس در مجاری تناسلی آنها شامل لوله‌های رحمی و رحم وجود ندارد.

قسمت 21: استعمال سیگار و بیماری کووید-۱۹

استعمال دخانیات آسیب‌های زیادی به ریه‌ها وارد می‌آورد؛ به طوری که سیگاری‌ها نسبت به غیرسیگاری‌ها دو برابر بیشتر به آنفولانزا مبتلا می‌شوند و نرخ ابتلای پنومونی ناشی از باکتری و سل در آن‌ها بالاتر است. قرارگرفتن در معرض دود دخانیات منجر به آغاز فرآیندهای التهابی در ریه، افزایش التهاب مخاطی، بیان سیتوکین‌های التهابی، افزایش نفوذپذیری سلول‌های اپیتلیال، تولید بیش از حد مخاط و اختلال در پاکسازی سطوح مخاطی دستگاه تنفسی می‌شود.

قسمت 20: مدل پیشنهادی فعالیت بدنی در منزل در دوره بیماری کووید-۱۹

به جهت جلوگیری از شیوع بیماری کووید-19 در میان افراد، انجام فعالیت‌های ورزشی در فضاهای ورزشی با محدودیت مواجه شده است. به طوریکه، در برخی کشورها، مراکز تناسب اندام و یا سایر مکان‌هایی که افراد در آنجا فعالیت ورزشی انجام می‌دهند، به طور موقت بسته شده است یا خواهند شد. حضور طولانی مدت در خانه، علاوه بر اینکه می‌تواند باعث ایجاد استرن اضافی در شهروندان شود و سلامت روان آنها را به چالش بکشد، می‌تواند یک چالش مهم برای فعالیت‌های جسمانی نیز باشتد ، چراکه بی‌تحرکی و سطح پایین فعالیت بدنی می‌تواند اثرات منفی بر سلامت و کیفیت زندگی افراد داشته باشد.

قسمت 19: شناسایی، تجزیه و تحلیل، و مدیریت ریسک بیماری کووید-۱۹ در محیط‌های کاری
    دکتر حسن اصیلیان، دکتر سید باقر مرتضوی، دکتر علی خوانین
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای
  • 20 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش

با توجه به پاندمی بیماری کووید-19 در سراسر جهان، ابعاد مختلف جوامع از جمله نظام سلامتی و اقتصادی آنها تحت تاثیر قرار گرفته است. این بیماری به سه شیوه می‌تواند بر کسب و کار، محیط‌های شغلی و صنعتی و به‌تبع آن بر اقتصاد جوامع تأثیرگذار باشد. در این راهنما مجموعه‌ای از توصیه‌ها برای کمک به کارفرمایان در ارزیابی ریسک مواجهه نیروهای کاری و تعیین برنامه‌های مناسب جهت پیشگیری و مقابله با کووید-19در محیط کار ارائه شده است. این سند بر پایه ریسک مواجهه افراد بوده و برای کلیه محیط‌های کاری قابل کاربرد می‌باشد.

قسمت 18: زایمان در دوران پاندمی کووید-۱۹
    دکتر شهیده جهانیان، دکتر نجمه تهرانیان، دکتر لیدا مقدم بنائم
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه بهداشت باروری و مامایی
  • 19 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

زایمان مادران مبتلا به کووید-19 پیچیده و چالش‌برانگیز است؛ چراکه عوامل مختلفی جهت زایمان این مادران مانند تایین زمان زایمان، ارزیابی اندیکاسیون سزارین، آماده‌سازی اتاق زایمان برای جلوگیری از انتشار عفونت، انتخاب نوع بیهوشی و مراقبت‌های نوزاد باید مورد توجه قرار گیرد.

قسمت 17: دارودرمانی کووید-۱۹ :کلروکین و هیدروکسی کلروکین

در شرایط اضطرار فعلی، بررسی داروهای موجود ممکن است منجر به یافتن دارویی شود که دارای اثر بخشی نسبی برای درمان بیماری کووید-۱۹ باشد به همین منظور، کسب اطلاعات بیشتر در مورد ساختار ویروس، اثرات پاتولوژیک آن ویروس در بدن، نشانه‌های بالینی و بررسی علل مرگ ، می‌تواند محققان را به سوی دسته‌ای از داروها رهنمون شود که درکاهش روند سایر بیماری و یا تخفیف علائم بالینی و حتی جلوگیری از مرگ افراد آلوده به ویروس، تاثیرگذار باشند.

قسمت 16: بارداری در دوران پاندمی کووید-۱۹

در دوران شیوع بیماری‌های عفونی زنان باردار و جنین آنها جمعیت پرخطری را تشکیل می‌دهد. وضعیت فیزیولوژیک و تغییرات که در دوران بارداری رخ می‌دهد زمینه را برای بروز عفونت بیشتر می‌نماید و اگر درگیری سیستم تنفسی رخ دهد احتمال ایجاد نارسایی تنفسی بیشتر و سریعتر خواهد بود.

قسمت 15: ایمنی فعال و غیرفعال علیه کووید-۱۹

ایمنی در بدن انسان علیه یک عفونت به دو صورت فعال و غیرفعال ایجاد می‌شود. ایمنی فعال زمانی ایجاد می‌شود که بدن در معرض یک آنتی‌ژن قرار می‌گیرد و یک پاسخ ایمنی اکتسابی در بدن وی ایجاد می‌شود؛ ایجاد این پاسخ، روزها یا هفته‌ها به طول می‌انجامد اما پاسخ ایجاد شده بسیار پایدار است. واکسن‌ها در دسته ایمنی فعال قرارمی‌گیرند. ایمنی عیر فعال به فرآیند تهیه آنتی‌بادی ایمنوگلوبولین برای محا فظت زود هنگام در برابر عفونت اشاره دارد؛ اما ایمنی ایجاد شده در این روش کوتاه مدت است و ایمنی برای چند هفته یا حداکثر سه یا چهار ماه ایجاد می‌شود.

قسمت 14: نگاهی به پاتوبیولوژی بیماری کووید-۱۹
    دکتر محمدرضا رئوفی، دکتر جواد میرنجفی زاده، دکتر محمدحسین پور غلامی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه فیزیولوژی
  • 12 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

اصلی‌ترین راه انتقال ویروس، انتقال فرد به فرد از طریق ذرات و ترشحات تنفسی و تماس نزدیک (Close Contact) با فرد مبتلا می‌باشد. این ویروس در هنگام عطسه، سرفه و صحبت کردن می‌تواند از فرد مبتلا به افراد سالم منتقل شود. همچنین این ویروس می‌تواند در صورت لمس سطوح آلوده به ویروس، از طریق دهان، چشم و بینی وارد بدن شود. دوره نهفتگی بیماری کووید-19 پس از ورود ویروس به بدن عموماً بین 2 تا 14روز و بطور میانگین 5 روز است و گزارش شده است احتمال انتقال ویروس در این زمان بسیار بالا است.

قسمت 13: ساختار کلی کرونا ویروس جدید و گیرنده‌های آن

ساختار کرونا ویروس جدید CoV2-SARS حاوی RNA تک رشته با قطبیت مثبت (sense Positive ) و احاطه شده توسط یک غشای دو لایه‌ی لیپیدی است. هر ذره‌ی این ویروس تقریباً 50 -200 نانومتر قطر دارد. اسکلت این ویروس دارای چهار پروتئین ساختاری به نام‌های S ،N ،E و M می‌باشند که مهمترین آنها، پروتئین (Spike (S می‌باشد. پروتئین N ،در ساختار ژنوم ویروس قرار دارد و سه پروتئین دیگر به نام‌های پروتئین‌های S ،E و M با یکدیگر پوشش ویروس را ایجاد می‌کنند.

قسمت 12: چگونگی تولید واکسن کووید-۱۹
    دکتر مهرداد روانشاد، دکتر علی اکبر پورفتح اله
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه ویروس شناسی و ایمنی شناسی
  • 8 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

معمولا واکسن‌ها از اجزا یا بخش‌هایی از عوامل عفونی ساخته می‌شوند که توانایی ایجاد بیماری در بدن فرد را ندارد، اما در زمان ورود به بدن منجر به پا سخ سیستم ایمنی می‌شوند که این پاسخ ایمنی در بدن به صورت خاطره باقی خواهد ماند و به سیستم ایمنی بدن کمک می‌کند تا در زمان مواجهه با عوامل عفونی بیماری‌زا پاسخ موثر و کارآمدی از خود نشان دهد و علیرغم ورود عوامل بیماری‌زا به بدن، فرد دچار بیماری و عوارض شدیدی نشود که اصطالحاً به این مورد مصونیت گفته می‌شود. دو هدف عمده‌ی واکسیناسیون، پیشگیری یا درمان می‌باشد.

قسمت 11: تظاهرات خارج ریوی بیماری کووید-۱۹
    دکتر سمیه شاطی زاده ملک شاهی ، دکتر آمنه اقلیدی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه ویروس شناسی و گروه علوم تشریح
  • 6 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

کروناویروس سارس-2 که باعث ایجاد بیما ی کووید-19 می‌شود، در سال 2019 در جهان معرفی شد، این کرونا ویروس که به طور کارآمد در دسه راه تنفسی فوقانی تکثیر می‌یابد به سلول‌های واقع در دستگاه تنفسی نیز تحتانی گرایش دارد و با تکثیر در این نواحی، منجر به بروز ضایعه در دستگاه تنفسی تحتانی خواهد شد. به دلیل جدید بودن این ویروس در جمعیت انسانی، روزانه گزارش‌های جدیدی در رابطه با جنبه‌های مختلف بیماری‌زایی آن منتشر می‌شود.

قسمت 10: خودمراقبتی در برابر بیماری کووید-۱۹
    دکتر فضل اله احمدی، دکتر عیسی محمدی، دکتر حسن ناوی پور، دکتر زهره ونکی
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه پرستاری
  • 5 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

زمانی که یک بیماری پاندمیک می‌گردد، علاوه بر مسائل سلامتی، یک چالش همه جانبه در تمام ابعاد زندگی فردی و اجتماعی افراد پدیدار می‌گردد. در حال حاضر بیماری کووید-19چنین و ضعیتی پیدا کرده است و بحران سخت و سرکشی را ایجاد نموده است. این بیماری همانند سایر بیماری‌های ویروسی، درمان قطعی ندارد و بهترین راه مقابله با این بحران، پیشگیری و افزایش مقاومت و توان سیستم دفاعی بدن قبل از بروز بیماری و یا در زمان ابتلای به بیماری است. لذا بهترین راهبرد پیشگیری و مقابله، "خودمراقبتی" است. خودمراقبتی یکی از معروفترین و ارزشمندترین رویکردها و یا مدل‌ها در پرستاری است که در چند دهه اخیر راهبرد و مسیر پرستاران را در ارایه مراقبت‌ها و انجام ایفای نقش حرفه‌ای مشخص نموده است.

قسمت 9: سناریوهای مختلف روند شیوع بیماری کووید-۱۹
    دکتر انوشیروان کاظم نژاد
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه آمار زیستی
  • 3 اردیبهشت 1399
  • دریافت گزارش

بریتانیا و ایالات متحده آمریکا تلاش‌های خود راجهت کاهش رشدهمه‌گیری کووید-۱۹افزایش داده‌اند. این دو کشور سیاستگذاری خود را بر پایه مطالعه‌ی همه جانبه‌ی کمیته کووید-۱۹ امپریال کالج لندن اعمال کرده‌اند. این کمیته تأثیر مداخلات مختلف غیردارویی را بر تعداد مرگ و میر و سیستم‌های مراقبت‌های بهداشتی در سه سناریوی مختلف مدلسازی کرده‌اند. در ایران، کمیته اپیدمیولوژی کووید-۱۹با هدف بررسی وضع موجود و پیش‌بینی روند بیماری واگیردار ناشی ازSARS-CoV-2 تشکیل شده است. این کمیته گزارش‌ها و پیش‌بینی‌های علمی از وضعیت پاندمی کووید-۱۹را با توجه به اقدامات مداخله‌ای انجام شده توسط مردم و دولت را در قالب سناریوهای مختلف ارائه نموده است. این سناریو‌ها شامل اقدامات درجهت ارتقا سطح بهداشت فردی، ایجاد فاصله‌گذاری‌فیزیکی و ایزولاسیون افرادی است که تست آزمایشگاهی آنها مثبت اعلام شده است.

قسمت 8: نقش آنزیم تبدیل کننده آنژیوتانسین در کووید-۱۹

یکی از مکانیسم‌های شناخته شده برای ورود ویروس سارس به سلول، اتصال یک پروتئین منحصر به فرد در سطح غشا ویروس، به گیرنده‌ای است که در سطح سلول میزبان قرار دارد. این پروتئین اسپایک (Spike) نام دارد که با متصل شدن به آنزیمی به نام ACE2 وارد سلول میزبان می‌گردد. بر همین اساس، در نتیجه تحقیقاتی که پس از شیوع اولیه کووید-١٩ انجام گرفت مشخص شد که ویروس جدید نیز مکانیسم مشابهی برای ورود به سلول میزبان دارد و از طریق همان گیرنده ACE2 وارد سلول‌ها می‌گردد. بنابراین تحقیقات در حال انجام در زمینه این بیماری، تمرکز ویژه‌ای بر روی این مکانیسم دارند.

قسمت 7: شبکه‌های اجتماعی و سلامت روان در دوره کووید-١٩

با شیوع ویروس کرونا، میلیون‌ها نفر در تلاش برای کسب آگاهی از آخرین تحولات به رسانه‌های اجتماعی روی آوردند. توییتر از افزایش حدود ١٢ میلیون کاربر روزانه در سه ماه اول سال ٢٠٢٠ نسبت به سه ماه آخر ٢٠١٩ خبر داده است همچنین فیسبوک از افزایش بی‌سابقه فعالیت کاربران خبر داده است. در کنار نقش مفید شبکه‌های اجتماعی در اطلاع‌رسانی، ترویج کمپین‌ها، ترویج فاصله‌گذاری اجتماعی و تقبیح سفرهای غیر ضروری، این رسانه‌ها موجی از اطلاعات درباره بیمای کرونا با هدف کسب محبوبیت در بین کاربران تولید می‌کنند.

قسمت 6: پلاسما درمانی با پلاسمای افراد بهبود یافته

بهبودی از یک عفونت، حاصل پاسخ دفاعی بدن در برابر عفونت و تولید پادتن (آنتی بادی – آنتی کر) اختصاصی بر علیه آن می‌باشد. سلول‌های "لنفوسیت بی" به دنبال یک عفونت و پاسخ ایمنی، آنتی بادی تولید می‌کنند که منجر به واکنش با ساختارهای آنتی ژنی عامل عفونت می‌شود. این آنتی بادی پس از مهار و حذف عامل عفونی مدت‌ها در پلاسمای خون باقی می‌ماند و با انتقال آن از فرد بهبود یافته به افراد مبتلا به نوع حاد بیماری، می‌تواند به فروکش کردن بیماری و بهبودی کمک کنند. این آنتی بادی‌ها شامل انواع گوناگونی از جمله آنتی بادی‌های مسدودکننده و ختثی‌کننده (بلوکان و نوترالایز) می‌باشند که جلوی ورود و توسعه پاتوژن‌ها به سلول‌ها را می‌گیرند.

قسمت 5: بهداشت باروری و جنسی در دوره شیوع ویروس کرونا
    دکتر شاداب شاه‌علی، دکتر لیدا مقدم بنائم
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه بهداشت باروری و مامایی
  • 25 فروردین 1399
  • دریافت گزارش

مطالعات نشان داده‌اند که دو نوع کرونا ویروس قبلی یعنی MERS و SARS دارای عوارضی بر روی بارداری از جمله سقط جنین، زایمان زودرس، محدودیت رشد داخل رحمی جنین و مرگ مادر می‌باشند. عوارض 19-COVID در بارداری هنوز بطور کامل شناخته نشده است. در یک مورد مادر باردار در هفته ٣٠ بارداری به تهویه مکانیکی و سزارین نیاز پیدا نمود. در مواردی دیگر، در سه ماهه سوم بارداری دیسترس جنین، دکولمان و زایمان زودرس گزارش شده است. انتقال ویروس از طریق داخل رحمی به نوزاد قبل از زایمان یک خطر احتمالی دیگر است؛ هرچند در حال حاضر هیچ مدرکی برای پشتیبانی از این نوع انتقال وجود ندارد.

قسمت 4: مدیریت آب و فاضلاب در دوره شیوع ویروس کرونا
    دکتر سید غلامرضا موسوی، دکتر عباس رضایی، دکتر سکینه شکوهیان، دکتر محسن حیدری
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه بهداشت محیط
  • 23 فروردین 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

تامین آب سالم، دفع بهداشتی فاضلاب و رعایت بهداشت نقش اساسی در حفظ سلامت انسان‌ها در زمان اپیدمی و پاندمی بیماری‌های عفونی از جمله ویروس کرونا دارد. وجود یک دستورالعمل صحیح برای تامین آب آشامیدنی سالم، دفع فاضلاب، رعایت بهداشت و دفع صحیح پسماند در جوامع و نیز در مراکز درمانی-بهداشتی نقش مهمی در پیشگیری از انتقال این ویروس به انسان دارد.

قسمت 3: تأثیر بیماری کووید-۱۹ بر سیستم عصبی
    دکتر امیر شجاعی، دکتر محمدرضا رئوفی، دکتر سیدجواد میرنجفی زاده
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه فیزیولوژی
  • 20 فروردین 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

بیماری کووید ١٩ ،که ناشی از آلودگی انسان توسط نوعی کرونا ویروس به نام 2-CoV-SARS می‌باشد، معمولاً با علائمی نظیر تب، سرفه‌های خشک و گاهی مشکلات تنفسی شناخته می‌شود. تحقیقات اخیر نشان داده است که در بیش از٣٠ درصد بیماران علاوه بر سیستم تنفسی، عفونت در سیستم عصبی نیز ایجاد می‌شود. ساختارهای ویژه‌ای از سیستم اعصاب مرکزی، به ویژه مغز، در مقابل عفونت‌های ویروسی محافظت می‌کنند. با این حال ویروس‌های کرونا می‌توانند از راه‌هایی که هنوز به درستی شناخته نشده‌اند، خود را به سیستم عصبی برسانند. یکی از محتملترین این راه‌ها، از طریق بینی است.

قسمت 2: آماده‌سازی محیط کار در شرایط شیوع ویروس کرونا
    دکتر سید غلامرضا موسوی، دکتر عباس رضایی، دکتر سکینه شکوهیان ،دکتر محسن حیدری
  • دانشکده علوم پزشکی، گروه بهداشت محیط
  • 18 فروردین 1399
  • دریافت گزارش دریافت پادکست

با توجه به راه‌های انتقال و ماندگاری نسبتا طولانی ویروس بر روی سطوح، برخی اقدامات ساده که می‌توانند در کاهش انتشار عفونت‌های تنفسی در محیط کار موثر باشند از جمله: اطمینان از اینکه محیط کار پاک و بهداشتی باشد، اطمینان از تامین و استفاده درست از ماسک‌های یکبار مصرف، ضدعفونی کننده‌ها، دستکش‌های یکبار مصرف و ضدعفونی کننده‌های دست و ..

قسمت 1: اهمیت انجام آزمایش‌های سرولوژیک کووید

کرونا ویروس‌ها از پاتوژن‌های مهم در انسان و حیوان هستند. بیماری ناشی از کرونا ویروس جدید با نام کووید-19 به سرعت در دنیا گسترش یافت که نتیجه آن همه‌گیر شدن بیماری در سطح جهان بود. اعضای این خانواده‌ی ویروسی علاقه زیادی به لانه‌گزینی در ریه‌ها دارند و تقریبا در اکثر موارد اولین ارگان درگیر در این بیماری‌ها، ریه‌ها هستند. ریه‌ها متعاقب آلودگی با این ویروس دچار تخریب می‌شوند. نفوذپذیری رگ‌های ریه افزایش پیدا کرده و باعث نشت مایعات از مویرگ‌ها به فضاهای تنفسی آلوئول‌ها می‌شود.